Piwonie

O kwiatach tych można powiedzieć „królowa ogrodów”.


 Jednak każdy z nas ma swoje ulubione kwiaty. Jedni uważają różę za królową ogrodu, inni lilie orientalne czy liliowce. Przyznać należy jednak, że są to kwiaty wyjątkowo atrakcyjne o zaskakujących barwach i kształtach. 

Nie chciałbym tej grupy roślin opisywać akademicko bo ich historia jest tak stara jak ludzkość. Skupię się tylko na najważniejszych podziałach, na uprawie oraz chorobach. Pozostałe informacje można bez problemu uzyskać z literatury.
Uprawa:
Piwonie są roślinami mało kłopotliwymi w uprawie jeżeli spełnia się kilka podstawowych warunków. Wymagają przepuszczalnej, umiarkowanie zasobnej gleby o odczynie obojętnym lub lekko kwaśnym 6,5 do 7 pH. Do dołków o wymiarach 60 x 60 i głębokości od 60 do 90 cm wsypujemy na dno warstwę przekompostowanego obornika (co najmniej 3 letniego). Resztę wypełniamy 1 częścią torfu, 1 częścią ziemi liściowej, 1 częścią starego kompostu, 1 częścią piasku. Tak przygotowane podłoże stanowi idealną bazę na okres10 lat wegetacji. Piwonie nie lubią być przesadzane. Najlepiej kwitną od 3 do 10 lat po posadzeniu. Nieodzowny jest drenaż – nie należy ich sadzić w najniższej części ogrodu, w zagłębieniach terenu. Nadmiar stojącej wody prowadzi do gnicia całych karp i całego systemu korzeniowego, który sięga bardzo głęboko. Efektem długoletniej uprawy w jednym miejscu jest wyczerpanie substancji pokarmowych. Wczesną wiosną możemy zastosować nawozy z przewagą azotu ale lepsze efekty osiąga się stosując nawozy 6 miesięczne typu Osmocote czy Peters Proffesional. Piwonie zielne nie wymagają okrywania na zimę. Wyjątek to późniejsze sadzenie jesienne –można je profilaktycznie okryć nie gnijącym kryciem – słomą, stroiszem drzew iglastych czy torfem.
Piwonie drzewiaste (arbustives) 
Piwonie drzewiaste pochodzące od p. lutea, delavaya i potanini w mojej prywatnej ocenie najciekawsze kolorystycznie kwiaty o odcieniach żółtych, złotych, pomarańczowych i czerwonych barw pięknie cieniowane. Odmiany najciekawsze z tej grupy : Age Of Gold, L’Aurore, Marchioness, Souvenir De Maxime Corn, Surprise Madame Louis Henry. 
Piwonie drzewiaste pełne, półpełne i pojedyncze .
Większość w tej grupie to odmiany uprawne paeonia rockii i paeonia suffruticosa. 
Paleta barw bardzo ciekawa; od białej poprzez odcienie różowej i czerwonej do fioletów i prawie purpurowo czarnych. Po paeoni rockii wiele odmian ma fioletowe, purpurowe i czarne charakterystyczne plamy u nasady płatków. 
Najciekawsze to: Baron Thyssen Bornemisza, Hana Kisoi, Hatsh Garashu, Lydia Foote, Shuma Nishiki, Whitelmine, Zenobia.
Mieszańce międzysekcyjne tzw ITOH Hybr. 
W 1948 roku japoński hodowca Toichi Ito skrzyżował piwonię krzewiaste p. delavayi, lutea i suffricosa z piwonią zielną Kokoden. Z nasion uzyskano 36 siewek, które amerykański hodowca Louis Smirnow najprawdopodobniej odkupił od Ito i 4 z nich opatentował. W 1960 przywiózł je do USA i zarejstrował. Dało to początek niezwykle pięknej grupie piwonii, która liczy dziś ponad 100 wspaniałych odmian. Są tam takie cudeńka jak: Bartzella, Hillary, Pastel Splendor, Yellow Crown i inne …
Odmiany uprawne ogrodowe :
Paeonia lactiflora – od bardzo dawna w Chinach, Japonii i obecnie w Europie prowadzone są prace hodowlane w celu otrzymania nowych odmian piwonii chińskiej. Efekty są zdumiewające. Powstały tysiące odmian o niezwykle zróżnicowanych kwiatach pojedynczych tzw japońskich. 
Piwonie te mają kwiat złożony z 5-8 płatków i mocno wypełniony pylnikami środek. Znane i popularne odmiany : Bowl Of Beauty, Nippon Beauty, Carrara, Jaques Doriat, Primavere, Do Tell i inne . 
Paeonia lekarska – paeonia officinalis. Odmiany te różnią się miedzy sobą stopniem wypełnienia kwiatów i barwą. Są stosunkowo niskie. Większość dorasta do 60 cm. Nowe odmiany mają przeważnie kwiaty pojedyncze barwy cynobrowej, łososiowej, różowej, czerwonej i karmazynowej z pękiem pręcików barwy żółtej, złotej lub różowej z karminowym lamowaniem. Officinalis są piwoniami najwcześniej kwitnącymi – popularnie nazywa się ich majowymi. Są to : Rosea Plena, Rosea Superba, Rubra Plena, Alba Plena, Anemoneflora Rosea. 
Piwonia delikatna – paeonia tenuifolia. Niezwykle ciekawa botaniczna o liściach podobnych do marchewki lub kopru. Kwiaty są pojedyncze lub pełne. Kwiaty krwisto czerwone.
Piwonie mieszańcowe międzygatunkowe piwonii zielnych. 
Hodowcy Saunders, Kreckler, Glascock, Wild, Klehm, Wild i wielu innych, krzyżowało wielokrotnie odmiany uzyskane z odmian botanicznych z najlepszymi odmianami ogrodowymi. Efekty są wspaniałe. Odmiany Abalone Pearl, Athena, Chief Justice, Chocolate Soldier, Coral Charm, Coral Sunset, Mahogany, Paula Fay, Red Charm i inne rosną w naszych ogrodach. 
Atrakcyjne są również paeonie lactiflora pełne zwane potocznie chińskimi. W naszym kraju dostępne są ;Albert Crousse, Aleksander Fleming, Edulis Superba, Festina Maxima, Inspecteur Lavergne, Kansas, Laura Dessert, Lovely Lousie, i wiele wiele innych …

Choroby piwonii

Generalnie do chorób piwonii nie przywiązujemy większej wagi – kępy rosną, kwitną i wydawać by się mogło, że są idealnie zdrowe. Jednak tak nie jest.
Najczęstszą chorobą piwonii jest szara pleśń. Objawia się: 
zasychaniem młodych pędów
brązowieniem i zamieraniem pąków kwiatowych
występowaniem na liściach dużych brązowych zasychających plam
szary nalot na pędach 
Zwalczanie: kilkukrotny oprysk środkami grzybobójczymi od momentu rozwijania się liście do kwitnienia. Poprawę zdrowotności osiąga się poprzez większe odstępy między roślinami i usuwanie porażonych liści i pędów i niszczenie ich. Do moczenia karp przeciw szarej pleśni stosujemy Kaptan zawiesinowy 50WP 1,5%, Rovar 50WP 0,1%. Do opryskiwania Sumilex 500SC 0,1%.

Czerwona plamistość liści i pędów powodowana jest przez Cladosporius paeonies.
Objawy: ciemnopurpurowe błyszczące plamy na górnych liściach, rozmyte smugi na ogonkach liściowych i łodygach. Do opryskiwania Sumilex 500SC 0,1%.

Septorioza – powoduje ją septoria paeonia var. Berolinensis. Objawy : ciemnoczerwone obiewdzione ciemniejszym paskiem oraz podobne podłużne plamy na łodygach. Zwalczanie : opryskiwać naprzemiennie Dithane 75WG 0,2%, Saprol 0,1%, Topsin M70WP 0,08% co 7-10 dni.

Nicienie – deformacji ulegają korzenie. Przed sadzeniem stosować Vydate 10G -1kg/100m2, do oprysków Vydate 240 SL 0,2% w połowie kwietnia i sierpnia. Walka z nimi jest bardzo trudna. Preparaty doglebowe są bardzo toksyczne i w amatorskiej hodowli zabronione. Rośliny mniej porażone należy wykopać, odciąć części chore i sadzić do gleby niezainfekowanej. 
Szkodniki piwonii to Niesobka chmielanka, Kruszczyca złotawka czy Ogrodnica niszczylistka. 
Stosować do oprysków Vydate 240SL 0,2%, Basudin 10GR 0,6kg/100m2, Diazin 10GR 0,6kg/100m2

 

[fbcommentssync]

Share This:

Komentowanie jest wyłączone